Tết phố cổ Hội An – Đôi nét chấm phá

Tháng Ba 20, 2009 by admin
Filed under Con người Hội An, Tổng quan, Văn hóa Hội An

Từ lâu Hội An được xem như hình ảnh biểu trưng của đất Quảng. Mặc dù ở gần Đà Nẵng phồn hoa nhưng Hội An luôn giữ được nét văn hoá lâu đời của một Đô thị cổ. Tết, người Hội An có nhiều phong tục tập quán riêng, đa dạng , phong phú và rất Hội An.

Ngày 30 tháng chạp Âm lịch có lẽ là ngày bận rộn nhất của mọi gia đình Bàn thờ gia tiên nghi ngút khói hương. Xuất phát từ niềm tin rằng những người đã khuất bóng sẽ về ăn Tết nên ngày 30 thường tổ chức lễ cúng rước ông bà. Trên bàn thờ gia tiênlúc nào cũng có ly nước để súc miệng và nhiều thiếp giấy vàng bạc để ông bà “tiêu tết”.

Khi đến thăm viếng bất cứ nhà nào, việc đầu tiên của khách là đến bàn thờ thắp nén hương để vái chào tổ tiên gia chủ trước khi vào đàm đạo với người trong gia đình. Con cháu đi làm ăn xa hoặc có gia đình ra ở riêng thì ngày 30 phải về cha mẹ hay nhà từ đường để cúng rước ông bà. nếu vắng mặt thì sẽ mang tội bất hiếu.

Khi tiếng trống giao thừa gióng lên, thời khắc thiêng liêng chuyển giao giữa năm cũ và năm mới, giữa âm và dương, cũng là lúc mọi người gác bỏ mọi âu lo, toan tính ngày thường, hướng lòng mình vào vũ trụ vô biên, sống với cả tâm linh huyền nhiệm. Trước và sau giao thừa vài phút, nhà nhà đều làm “lễ cúng giao thừa” hay “cúng đầu năm”. Lễ cúng này rất đơn sơ, chỉ có hoa quả, bánh mứt, không dùng rượu và thịt cá, và thường diễn ra ở ngoài sân, ở trước hiên nhà, nơi có thể nhìn thấu cả đất trời. Lễ cúng giao thừa không nhằm tới một vịt hánh cụt hể nào cả mà hướng về tất cả những thế lực siêu nhân vô hình, cầu mong cho năm mới an khang thịnh vượng. Cúng xong, người ta thường vãi gạo, muối ra khắp bốn phương, tám hướng, ngụ ý tặng lương thực, thực phẩm cho những vong hồn không nơi nương tựa, đèn nến lung linh khắp phố, khói hương trầm lan toả thơm ngát đất trời, hướng mọi tâm hồn về chí thiện…

Mồng một Tết là ngày tảo mộ. Mọi người đều diện bộ áo quần đẹp nhất, mới nhất. Giờ phút thiêng liêng, đầu ănm bao giờ cũng được dành cho những người đã sinh thành ra mình với tấm lòng biết ơn vô hạn. tại các nghĩa trang, người người chen chúc, khói hương mù mịt, các nấm mồ được dọn dẹp sạch sẽ và thơm mùi nước vôi hay mùi sơn mới. Đây là dịp để cá vị cao niên chỉ bảo, dặn dò cho con cháu nơi an nghỉ của tổ tiên, những điều phải trái của đạo làm người và không bao giờ quên nguồn cội.

Mồng hai và mồng ba Tết là ngày của họ hàng , bạn bè thân thuộc . Đây là dịp để bà con gặp lại nhau hàn huyên tâm sự sau một năm tất bật chuyện làm ăn và chúc cho nhau những lời đẹp đẽ, tốt lành nhất. Tình gia tộc, tình bằng hữu cúng nhân dịp này mag hàn gắn nảy nở, duy trì.

Về chuyện ăn uống trong ngày Tết, người Hội An rất sành ẩm thực. Có những món ăn ngon, lạ miệng mà chỉ Hội An mới có. Người Hội An chịu ảnh hưởng của văn hoá Trung Quốc qua mấy thế kỷ làm ăn buôn bán với người Hoa cho nên có nhiều món ăn không thuần tuý của người Việt, tiêu biểu như món cao lầu, mì hoành thánh, bánh tổ.. Vào ngày Tết người Hội An phải làm thật nhiều bốn loại bánh : bánh tét, bánh tổ, bánh nổ, bánh in, nhưng xem ra bánh tổ được nâng lên hàng đầu . Ngày tết ở đây còn có món chè đậu đen đặc quánh, xôi đậu đen ngọt lự, bánh bột đậu xanh thơm ngon, bánh su sê hấp dẫn… Tuy nhiên, món ăn mặn được người Hội An ưa thích nhất , nhà nào cũng dàng món bánh tráng cuốn với thịt heo luộc và rau sống , chấm với nước mắm Nam Ô, ngon hết ý . Ngoài ra người Hội An còn thích món giò heo hầm với thuốc bắc hay hầm với đậu đen , thịt kho tàu, mạc nạm (một loại bò kho địa phương)…

Tết Hội An kết thúc vào khoảng mồng bốn hoặc mồng năm khi mọi nhà dã làm lễ cúng “tiễn ông bà “ về cõi vĩnh hằng.
Hoàng Lê – Báo Thương Mại – Xuân Giáp Thân

Một số bài viết khác thuộc chuyên mục Con người Hội An

Theo bước chân ông lão xí mà - April 21st, 2009
Lê Ngọc Thiệp - Ông già “thuộc làu” phố cổ - April 20th, 2009

Chia sẻ bài viết này:

Thông tin liên quan:

Palm Garden Beach Resort & Spa - Hoi An
Trong khuôn khổ chương trình “Trăng mật lãng mạn”, khách sạn Palm Garden Beach Resort &am ...
Giao lưu Văn hoá Việt Nam - Nhật Bản
THÔNG CÁO SỰ KIỆN “Những ngày Giao lưu Văn hoá Việt Nam - Nhật Bản” tại Hội An lần VII năm 2009 ...
Mỳ quảng Hội An
"Ðồ ăn thức uống" ở phố cổ Hội An rất nhiều, ngoài những món ăn đặc sản mang tính phố thị như ...
Cao lầu Hội An
Cao lầu là tên một món mỳ ở Hội An. Đây được xem là món ăn đặc sản của thị xã Hội An. Món mỳ này ...
Hoa đăng phố cổ - Đèn lồng Hội An
Thương cảng Hội An với tên gọi xưa kia là cảng Ðại Chiêm được hình thành khi những thương gia nư ...